Lenzen

DX-FX crop

DX vs. FX beeldformaat

De maat van een FX sensor is 36 x 24 mm en van een DX sensor 24 x 16 mm.

De brandpuntafstand van een lens lijkt bij een zg. DX camera van Nikon, te worden vergroot met een factor 1,5 (Bij Canon is dat met factor 1,6 )

In werkelijkheid wordt de beeldhoek 33,33% verkleind als gevolg van de kleinere sensor, waardoor de suggestie gewekt wordt dat er een extra zoom functie in de camera is " ingebouwd". 
Helaas, men ziet gewoon minder!

 Bereken via de calculator het scherpte-diepte bereik. (DOF=depth of field)

In de oude (rolfilm) situatie met een "sensormaat" van 36x24mm, was een 12mm lens extreem groothoek (Fisheye), een 35mm een normale groothoek, een 50mm standaard, 135mm voor portretten en langere lenzen werden als telelens beschouwd.
Op een FX camera zijn deze verhoudingen dus niet gewijzigd.

Waarom DX?

  1. Lagere aanschafkosten van de body ( 500 tot 1.900 voor een DX tegen >3.000 voor FX)
  2. Lagere aanschafkosten van de lenzen. ( 85 tot 1000 voor DX tegen >1.000 voor FX) 
  3. Lager gewicht. Door de kleinere sensor kan een DX camera kleiner en lichter uitgevoerd worden
  4. Lenzen zijn over het algemeen veel lichter van gewicht, soms tot 60% minder! 
  5. "Antieke" (manuele)  lenzen welke bij FX aan de randen slecht kunnen presteren zijn door de kleinere beeldhoek mooi scherp op DX 


Waarom FX?

  1. Door de grotere sensor zijn extreme vergrotingen mogelijk, zonder verlies van scherpte.
  2. Hogere ISO waarden zonder kwaliteitsverlies (met de juiste lenzen) 
  3. FX lenzen zijn zeer solide en bij fabricage wordt "glas" van topkwaliteit gebruikt.

Lichtsterkte, prime- en zoomlenzen
In het analoge tijdperk waren de kosten van een lichtsterk objectief te overzien, maar waren zoomlenzen een kostbaar bezit. Zo hadden mijn OM1&OM2 Olympus-Zuiko lenzen een diafragma van 1.4 of 1.8 tot maximaal 3.5 (tele) tegen een alleszins redelijke prijs.

Nu, in het digitale tijdperk, zijn lenzen veelal minder lichtsterk (behalve dan de dure maar ook prachtige professionele lenzen) en is de lens met een vaste brandpuntafstand (=primelens) veel hoger in prijs.
Daarentegen kan mindere lichtsterkte deels met een hoger ISO ondervangen worden.

Beeldhoekverhoudingen:
Een 50mm lens op een DX camera geeft een, op FX vergelijkbare, beeldhoek van een 75mm lens.

Ondanks dat fabrikanten van een DX lens een FX beeldhoek op hun lens noteren(?), kunnen deze specifieke DX lenzen NIET gebruikt worden op een full-frame body.

Lenzen in gebruik : ( ** = geen motor)

Focus (op FX) DX-gebruik Soort lens
Diafragma - Type Gebruik op DX camera
12 -24 18 - 36 Tokina Groothoeklens (AF)**  4.0 ATX-Pro DX AF Landschappen / Detailfoto's
16 24 Samyang 16mm (MF)**  2.0 Groothoek / lichtsterk
18 - 55 27 - 83 Nikkor Kit zoomlens (AF-S)  3.5 – 5.6G DX VR Groothoek + Standaard
18 - 70 27 - 105 Nikkor All-round walkabout (AF-S)  3.5 - 4.5 AF-S DX  Groothoek + Klein telebereik
18 - 105 27 - 158 Nikkor All-round zoom walkabout (AF)** 3.5 - 4.5 AF-D Algemeen / Macro
20 30 Nikkor Prime walkabout (AF-S) 1.8 AF-S G ED TOP Middel groothoek
35 53 Nikkor Standaard (MF)**  2.0 Algemeen / lichtsterk
50 75 Nikkor Standaard (MF)**  2.8 Algemeen / lichtsterk
28 - 80 42 - 120 Nikkor Medium zoom walkabout (AF)**  3.5 - 4.5 AF-D Standaard tot  portretlens
28 - 80 42 - 120 Sigma Macro Zoom (AF/AI)  3.5 - 4.5 Macro lens / zeer matig
18 - 200 27 - 300 Sigma All-round lens (AF)**  3.5 - 5.6 DC   Vakantielens (groot bereik)
55 - 200 83 - 300 Nikkor Telelens (AF-S)  4.0 - 5.6G DX VR ED Natuur / Portretten
70 - 300         105 - 450 Nikkor Telelens zonder VR (AF)**  4.0 - 5.6  Natuur / Macro

  


Wanneer de camera over een ingebouwde scherpstelmotor beschikt, bv. D200/D300/D7x00/D8x0, dan kan elke AF lens van NA 1977 gebruikt worden met behoud van autofocus en lichtmeting.
LET OP: een trendbreuk zijn de consumercamera's als de serie D3xxx tot D5xxx, welke bij gebruik van "non-Nikon" lens geen autofocus functie bieden!!

AF-S lenzen beschikken over een ingebouwde scherpstelmotor.
AF-D lenzen bevatten ze een codeerchip die informatie over de scherpstelafstand doorgeeft aan de camerabody.

AF-G lenzen zijn gelijk aan AF-D echter zonder diafragma-ring.

Lees hier over (de lens-conversie van) Pre-AI (<1977) lenzen

 


Nikon info & doc's: